Sep 22, 2022 9:07 PM - Connect News

ਉੱਘੇ ਸਿੱਖ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਰਚੇਤਾ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੁਰੇਵਾਲ ਦਾ ਅੱਜ ਤੜਕੇ ਕਰੀਬ 1 ਵਜੇ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਉਹ 90 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਿਮਾਰ ਚਲ ਰਹੇ ਸਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਆਖਰੀ ਸਾਹ ਐਡਮਿੰਟਨ, ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਲਏ। ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਨੂੰ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੁਰੇਵਾਲ ਦੀ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਲਈ ਵੱਡੀ ਦੇਣ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਬਿਕਰਮੀ ਕਲੰਡਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਗੁਰਪੁਰਬ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਦੋ-ਦੋ ਵਾਰ ਆ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕਈ ਗੁਰਪੁਰਬ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆਉਂਦੇ।
ਇਸ ਕਾਰਨ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੁਰੇਵਾਲ ਨੇ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 15 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤਕ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਇਸ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਦਾਰ ਪੁਰੇਵਾਲ ਨੇ ਜਿਉਰਜੀਅਨ ਕਲੰਡਰ ਸਮੇਤ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੈਲੰਡਰਾਂ ਸਮੇਤ ਅਸਟਰੌਨਮੀ ਦੀਆਂ 120 ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਅਧਿਆਇ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮੂਲ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਬਕਾਇਦਾ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਤਕਰੀਬਨ 7 ਵਰ੍ਹੇ ਇਹ ਲਾਗੂ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਪੁਰੇਵਾਲ ਦੇ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਦੀਆਂ ਤਰੀਕਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ‘ਤੇ ਹੀ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ‘ਚ ਪੂਰਵ ਮਨਾਏ ਜਾਣ ਲੱਗੇ। ਮੂਲ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਪੁਰੇਵਾਲ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ‘ਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਪਰ ਬਾਅਦ ‘ਚ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਸੰਤ ਸਮਾਜ ਨੇ ਇਸ ‘ਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਹੋਰਨਾ ਕੌਮਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਕਲੰਡਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਅਗਜੈਕਟਿਵ ਕਮੇਟੀ ਸੱਦ ਕੇ ਸਿਆਸੀ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਮੂਲ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਾ ਬਿਕਰਮੀ ਕਲੰਡਰ ਲਾਗੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਦੇਸ਼ ਵਿਦੇਸ਼ ‘ਚ ਤਿੱਖੀ ਅਲੋਚਨਾ ਹੋਈ।
ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੁਰੇਵਾਲ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਇਸਲਾਮ ਕਲੰਡਰ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਲਈ ਸੀਆ ਤੇ ਸੁੰਨੀ, ਦੋਹਾਂ ਵਰਗਾਂ ਨੇ ਸਹਿਮਤੀ ਪਰਗਟ ਕੀਤੀ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ‘ਚ ਇਸ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਨੇ ਬਕਾਇਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ।
ਸਨਮਾਨ ਵਜੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ ਦੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਪੁਰੇਵਾਲ ਦੇ ਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।
(ਕਨੈਕਟ ਐਫ.ਐਮ. ਤੋਂ ਤਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਜਰਨੈਲ ਬਸੋਤਾ ਦੀ ਕਲਮ ਤੋਂ)




